In de kabinetsreactie over de governance en de medezeggenschap van pensioenfondsen heeft het kabinet aangegeven dat het van mening is dat het gehele bestuurs- en medezeggenschapsvraagstuk bij pensioenen in samenhang moet worden doordacht. Het bestuursmodel van pensioenfondsbesturen is toe aan een integrale aanpassing op het punt van de versterking van deskundigheid, stroomlijning van governance en medezeggenschap en vertegenwoordiging van belanghebbenden.
Binnen de algehele herziening van zowel het bestuursmodel (governance) als de medezeggenschap bij pensioenfondsen leiden deze uitgangspunten tot een aanpassing van het huidige (paritaire) bestuursmodel en de introductie van twee nieuwe modellen: een extern model waarin het bestuur volledig uit externe deskundigen bestaat en een gemengd bestuursmodel, ook wel bekend onder de naam one tier board, waar taken binnen het bestuur worden verdeeld tussen een algemeen en een dagelijks bestuur.

Deze drie modellen beantwoorden aan de heterogeniteit in de pensioensector en aan de eisen die voortvloeien uit de nieuwe ontwikkelingen op het pensioenterrein.
In het voorontwerp dat hier ter consultatie wordt aangeboden, wordt het huidige (paritaire) bestuursmodel uitgewerkt. Het gaat uit van een bestuur bestaande uit vertegenwoordigers van werkgevers(organisaties) en werknemers(organisaties) en mogelijk ook van pensioengerechtigden.

Het uiteindelijke wetsvoorstel zal alle drie de modellen bevatten. Uiteindelijk is het de bedoeling dat pensioenfondsbesturen uit een van de drie modellen een eigen bestuursmodel kunnen kiezen waarin alle checks and balances in evenwicht zijn.

 Werknemers die nu 25 zijn, houden nog niet de helft van hun laatst verdiende inkomen over als zij op hun 65e stoppen, heeft verzekeraar Delta Lloyd uitgerekend. De verzekeraar heeft berekend wat de gevolgen zijn van het pensioenakkoord dat werkgevers en vakbeweging dit voorjaar sloten. Volgens dat akkoord stijgt de pensioenleeftijd in 2020 naar 66 en stijgt die mee met de levensverwachting. Iedere vijf jaar wordt bekeken of de leeftijd aangepast moet worden.

Middelloonpensioen

Delta Lloyd rekende uit wat dat betekent voor mensen die nu 25, 35, 45 en 55 jaar zijn en die toch op hun 65e met pensioen willen. De verzekeraar ging daarbij uit van de middelloonpensioen en van een stijging van de pensioenleeftijd naar 69 jaar in 2050.

Een 25-jarige die over veertig jaar stopt met werken, ontvangt dan 46 procent van zijn laatst verdiende inkomen. Iemand die nu 35 jaar is, krijgt op zijn 65e 56 procent van zijn laatst verdiende salaris.

Inflatie

Voor 45- en 55-jarigen komt dat uit op respectievelijk 58,1 en 60,2 procent. Bij handhaving van het huidige systeem ontvangen mensen op hun 65e 62,4 procent van hun laatst verdiende inkomen.

Bij de berekeningen heeft Delta Lloyd rekening gehouden met carrière, inflatie en stijging van de cao-lonen.

Onze opmerking: Het is niet voor niets dat de term “voorwaardelijk flexibel reeel pensioen” met een maximale pensioenambitie van de premie-inleg + rendement wordt geintroduceerd.

Noach A.G. van Beusekom MPLA/FFP

Financiële ondernemingen moeten een beloningsbeleid hanteren dat onzorgvuldige behandeling van klanten voorkomt en dat niet aanmoedigt tot het nemen van onaanvaardbare risico’s. Dat staat in het Besluit beheerst beloningsbeleid waarmee de ministerraad op voorstel van minister De Jager van Financiën heeft ingestemd. In het besluit krijgen De Nederlandsche Bank (DNB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM) de expliciete bevoegdheid om het beloningsbeleid van financiële ondernemingen te toetsen.

Op 6 mei 2009 hebben DNB en de AFM principes voor beheerst beloningsbeleid in de financiële sector gepubliceerd. Deze principes passen binnen het pakket van nationale maatregelen om tot een duurzaam en gematigd beloningsbeleid in de financiële sector te komen. Perverse beloningsprikkels worden wereldwijd gezien als één van de oorzaken van de financiële crisis.

De principes vormen het uitgangspunt van de toezichthouders bij het beoordelen van het beloningsbeleid van financiële ondernemingen. Ze zijn gericht op bestuurders en medewerkers van alle financiële ondernemingen, met name waar de beloning voor een significant deel variabel is of kan zijn. De instellingen dienen de principes concreet toe te passen op hun situatie en daartoe hun beloningsbeleid kritisch tegen het licht te houden en waar nodig aan te passen.

De voorgestelde aanpassingen van het Besluit prudentiële regels Wet op het financiële toezicht (Wft) en het Besluit Gedragstoezicht financiële ondernemingen Wft zijn er op gericht om de principes vanuit zowel prudentieel perspectief (DNB) als gedragsperspectief (AFM) een consistente expliciete wettelijke grondslag te verlenen.

De principes kunnen in de toekomst worden aangepast. Ook is het mogelijk dat nieuwe of aanvullende wettelijke maatregelen zullen moeten worden getroffen, bijvoorbeeld in verband met de implementatie van de aanpassingen van de Capital Requirement Directive (‘Kapitaaleisenrichtlijn’).

De ministerraad heeft ermee ingestemd het ontwerpbesluit voor advies aan de Raad van State te zenden. De tekst van het besluit wordt openbaar bij publicatie in het Staatsblad. Naar verwachting zal het besluit op 1 januari 2011 in werking treden. (Bron: Minfin)

Ons commentaar: Dit gaat wel heel veel lijken op het engelse “best advice” model. In Engeland wordt het beloningsbeleid getoetst op de beginselen van TCF (Treat your Customer Fairly.

Noach A.G. van Beusekom MPLA/FFP

“Het Nederlandse pensioenstelsel is robuust in vergelijking met de stelsels van andere landen. Maar maatregelen zijn noodzakelijk omdat de stijgende levensverwachting de pensioenuitkeringen onder druk zet. Om volgende generaties na een werkzaam leven te verzekeren van een goed pensioen, ligt een verhoging van de pensioengerechtigde leeftijd in de rede. Werkgevers en werknemers hebben reeds laten blijken gezamenlijk hieraan mee te willen werken.

Daarnaast heeft de economische crisis ernstige gevolgen voor de waarde van ons pensioenvermogen. De regering hecht eraan dat de bestaande regelgeving wordt nageleefd, teneinde het vertrouwen op lange termijn te herstellen.”

Verder wees de koningin er onder meer op dat onze stijgende levensverwachting een groot goed is, maar dat dit de samenleving tegelijkertijd voor nieuwe uitdagingen stelt.

Onze opmerkingen: De pensioenuitdagingen zijn groot en zeker niet te onderschatten. Het is nog maar de vraag of binnen 4 a 5 jaar de marktrente gaat stijgen. Een aantal vooraanstaande macro-economen zien nog geen ‘licht’ aan het eind van de tunnel. Dit betekent dat pensioenfondsen blijven kampen met een lagere waardering van de pensioenaanspraken. Afstempelen van pensioen komt hiermee zeer dichtbij!

Verder mag het langlevenrisico niet afgeschoven worden op de ‘jonge generatie’. Voorwaardelijke pensioenaanspraken zijn onvermijdelijk.

Noach A.G. vanBeusekom MPLA/FFP

Jan Bertus Molenkamp, directeur fiduciair management bij Kempen Capital Management is blij met de keuze van Stichting Pensioenfonds Flexsecurity: “De recente crisis heeft het belang van risicomanagement benadrukt. Met ‘Life Cycle’ als uitvoeringsvorm kan het beleggingsbeleid van een deelnemer beter worden afgestemd op zijn risicoprofiel en de daaraan gekoppelde pensioenambitie. In de voorjaarseditie 2010 van het International Journal of Pension Management heeft Dirk Broeders van de DNB samen met David Rijsbergen dit recentelijk ook nader toegelicht. Wij verwachten dat de komende jaren meer partijen voor een dergelijke aanpak zullen kiezen, waarbij naast het risicomanagement en vermogensbeheer de afstemming met de uitvoerder van de administratie essentieel is.” ]]> http://www.pensioenenplanning.nl/01/09/2010/nieuwe-pensioenvorm-flexwerkers-randstad-2/feed/ 0 http://www.pensioenenplanning.nl/31/08/2010/aanzienlijke-stijging-levensverwachting/ http://www.pensioenenplanning.nl/31/08/2010/aanzienlijke-stijging-levensverwachting/#comments Tue, 31 Aug 2010 10:46:58 +0000 Noach http://www.pensioenenplanning.nl/?p=211 De uitkomsten van de nieuwe Prognosetafel 2010-2060 van het Actuarieel Genootschap (AG) laten een duidelijke stijging van de levensverwachting zien ten opzichte van de uitkomsten van de AG Prognosetafel 2005–2050. Het nieuwe AG Prognosemodel maakt onderscheid tussen een lange en een korte termijntrend.

Het eindniveau van de prognose komt voor nuljarigen in 2060 uit op een levensverwachting van 85.9 voor mannen en 87.6 voor vrouwen. Ter vergelijking met de vorige AG prognose (2007), die liep tot 2050, kwam de levensverwachting voor 0-jarigen toen uit op 82.5 voor mannen en 84.3 voor vrouwen. De nieuwe prognose geeft als resultaat voor het jaar 2050: 85.5 voor mannen en 87.3 voor vrouwen. Dit komt, voor zowel mannen als voor vrouwen, neer op een verschil van 3 jaar met de oude prognose.
De korte termijntrend bepaalt de ontwikkeling in de nabije toekomst. Het verschil in levensverwachting tussen mannen en vrouwen neemt in de prognose af. De verbetering van de sterftekansen treedt bij nagenoeg alle leeftijden op, alleen bij zeer hoge leeftijden (hoger dan 95) is nauwelijks sprake van verbetering.

De impact op een gemiddeld pensioenfonds wordt in totaliteit geschat op een percentage tussen de vijf en zeven procent, in vergelijking met de AG Prognosetafel 2007. Veel financiële instellingen (pensioenfondsen en pensioenverzekeraars) hebben bij de inschatting van hun voorzieningen eind 2009 al gedeeltelijk rekening gehouden met deze ontwikkelingen in overlevingskansen. De prognosetafel geldt voor de gehele Nederlandse populatie. De netto impact op de financiële instelling zal daarom per instelling sterk verschillen vanwege de kenmerken van de specifieke verzekerde populatie van de instelling.

Aangezien toepassing van het nieuwe prognosemodel grote gevolgen heeft voor pensioenfondsen en verzekeraars en voor de samenleving als geheel, heeft het AG een externe commissie van deskundigen verzocht het model wetenschappelijk te beoordelen. Deze commissie bestond uit de hoogleraren Van de Poel (Universiteit Maastricht, voorheen cfo van ABP), Nijman (Universiteit van Tilburg) en Palm (Universiteit Maastricht).

De commissie is van oordeel dat het model voldoet aan de eisen die in de wetenschap gelden, zij het dat vervolgstappen geboden zijn. Het belangrijkste is het ontwikkelen van een stochastisch prognosemodel waar ook beleidsrisico’s in kaart worden gebracht. Verder acht de commissie het nauw betrekken van de praktijk van belang en beveelt zij het AG aan de dialoog over dit onderwerp te versterken en intensief te gaan samenwerken met andere instanties, in het bijzonder het CBS en de kennisinstellingen. Het bestuur van het AG onderschrijft de aanbevelingen en zal hier gevolg aan geven.

(bron: Actuarieel Genootschap)

Minister Donner schrijft in zijn brief aan de Tweede Kamer van 17 augustus jl., dat het niet langer verantwoord is om het uitstel van kortingsmaatregelen tot 1 april 2012 te handhaven. Volgens Donner zou uitstel in de weg staan aan het behoud van de goede kenmerken van het Nederlandse pensioenstelsel en aan het vertrouwen in het stelsel. Het uitstel van kortingsmaatregelen is in 2008/2009 gegeven onder de vooronderstelling dat de uitzonderlijke economische situatie zich op korte termijn aanzienlijk zou verbeteren. Als de economie zich dusdanig zou herstellen zou de korting niet nodig zijn, maar deze vooronderstelling is helaas niet uitgekomen. De verwachting van De Nederlandsche Bank is dat circa 150.000 pensioengerechtigden per 1 januari 2011 tussen 1% en 14% van hun pensioen zullen inleveren.

DNB heeft op 30 juli 2010 een brief verstuurd aan minister Donner waaruit blijkt dat van de in totaal 340 fondsen met een herstelplan, 18 fondsen al een voorgenomen korting in hun herstelplan hadden opgenomen. In het Besluit van 6 maart 2009/25 mei 2009 is door Donner aangegeven dat pensioenfondsen kortingsmaatregelen mochten uitstellen (zie ook ons eerdere nieuwbericht d.d. 26 maart 2009). Tegen de kortings­maatregelen bestond destijds grote maatschappelijke weerstand. De economische situatie ten gevolge van de financiële crisis werd als zeer uitzonderlijk beschouwd. Verwacht werd dat de situatie zich binnen afzienbare termijn zou herstellen, waardoor korting niet nodig zou blijken. Als dan toch al tot korting besloten zou worden en dienovereenkomstig met de deelnemers gecommuniceerd, zou dit het vertrouwen in pensioenfondsen geen goed doen en de burger op het verkeerde been zetten. Er werd derhalve tussen de pensioenkoepels, de minister en DNB afgesproken om de datum van 1 augustus 2010 te verschuiven naar 1 april 2012, onder het voorbehoud dat medio 2010 zou worden bezien of dit extra uitstel nog verantwoord is.

De meeste van de door DNB gerapporteerde 18 fondsen zijn de afgelopen periode niet voldoende hersteld. Hieruit volgt volgens minister Donner dat langer uitstel van toepassing van maatregelen bij die fondsen zal leiden tot een toename van het verschil tussen de bezittingen en de verplichtingen. De fondsen keren op dit moment pensioenen uit waarvoor onvoldoende dekking bestaat. Dit leidt tot een oplopend financieringstekort dat door thans actieve en toekomstige deelnemers betaald zal moeten worden in de vorm van een hogere premie, minder indexatie of toekomstige verlaging van hun pensioen. Deze ontwikkeling staat volgens minister Donner in toenemende mate op gespannen voet met de eis van evenwichtige belangenbehartiging.

De datum waarop de maatregelen uiterlijk getroffen moeten zijn, is verschoven van de oorspronkelijke 1 augustus 2010 naar 1 januari 2011. De fondsen hebben nog de mogelijkheid om voor die datum aan te tonen dat kortingsmaatregelen niet noodzakelijk zijn. Donner benadrukt dat het bestuur van een pensioenfonds moet besluiten tot korting. DNB houdt hier toezicht op.

De Stichting van de Arbeid (STAR) heeft net voor de zomer een advies uitgebracht over de gevolgen van baanmobiliteit voor het partnerpensioen. Tevens zijn aanbevelingen gedaan aan sociale partners en pensioenuitvoerders hoe zij verlies het van partnerpensioen kunnen voorkomen. Het overstappen naar een nieuwe werkgever met een andere pensioenregeling heeft een aantal risico’s met betrekking tot het partnerpensioen. Het advies van de STAR  is is tot stand gekomen in overleg met de pensioenkoepels en het Verbond van Verzekeraars.

Partnerpensioen en waardeoverdracht

De afgelopen 15 jaar heeft een verschuiving plaatsgevonden van een partnerpensioen op basis van opbouw naar een partnerpensioen op risicobasis. Een partnerpensioen op risicobasis heeft het karakter van een verzekering. Zolang de deelnemer actief is en de premie wordt betaald, zijn de nabestaanden bij overlijden verzekerd van een partnerpensioen. Wanneer de werknemer echter geen deelnemer meer is aan de pensioenregeling vervalt het recht op partnerpensioen.

Bij uitdiensttreding en bij baanwisseling kan dat gebeuren omdat er geen waardeoverdracht heeft plaatsgevonden door een deel van het ouderdomspensioen in te ruilen voor partnerpensioen of omdat de deelnemer is overleden na baanwisseling maar voordat de uitruil heeft plaatsgevonden. Waardeoverdracht kan op dit moment in veel gevallen niet plaatsvinden. Immers, de Pensioenwet staat waardeoverdracht niet toe als de dekkingsgraad van een pensioenfonds onder de 100 is. Dat laatste was in 2009, als gevolg van de economische crisis, voor de meeste pensioenfondsen het geval en ook voor 2010 zijn veel dekkingsgraden van pensioenfondsen onder de 100% gedoken.

Keuze van waardeoverdracht

Er kunnen overigens voor pensioendeelnemers ook goede redenen zijn om niet te kiezen voor pensioenwaardeoverdracht. Het partnerpensioen is slechts één aspect dat van belang is om bij de afweging te betrekken, naast een aantal andere aspecten.

Standaardomruil in pensioenregeling voorkomt risico’s

Het invoeren van een standaardomruil van ouderdomspensioen in partnerpensioen bij beëindiging van het dienstverband – tenzij de deelnemer hiertegen expliciet bezwaar maakt – kan een effectief instrument zijn om verzekerd te blijven van een partnerpensioen bij baanwisseling. Bovendien voorkomt het problemen voor de nabestaande(n) van een werknemer die kort na een overstap naar een nieuwe werkgever komt te overlijden en de keuze voor een eventuele waardeoverdracht nog niet heeft gemaakt.

De Stichting van de Arbeid geeft de voorkeur aan een tijdelijke standaardomruil. Zij adviseert om deze mogelijkheid in de pensioenregelingen op te nemen. Het gaat om een tijdelijke, maximaal 24 maanden durende, standaardomruil van een deel ouderdomspensioen in partnerpensioen bij tussentijdse beëindiging van het deelnemerschap. De omruil wordt na afloop van deze periode teruggedraaid, tenzij betrokkene de omruil expliciet wenst te continueren.

Ons commentaar: Bovenstaand voorstel leidt ertoe dat de onbedoelde risico’s ingeval van overlijden in de eerste periode na de baanwisseling worden voorkomen. Diverse pensioenuitvoerders hanteren eigen normen om al dan niet een automatische uitruil van ouderdomspensioen in nabestaandenpensioen toe te passen, ondanks het feit dat waardeoverdracht nog niet heeft plaatsgevonden. De tijdelijke periode van 24 maanden zorgt ervoor dat na verloop van jaren er géén sprake blijkt van een niet gewenste omruil. Terugruil naar ouderdomspensioen is immers in beginsel wel mogelijk maar leidt tot verlies aan ouderdomspensioen. Bovendien hebben de beide betrokken pensioenuitvoerders zo de tijd om deelnemers goed voor te lichten.

Noach A.G. van Beusekom MPLA

Ondanks het feit dat de AFM binnen de leidraad 2^e pijler pensioenadvisering hier 2 hoofdstukken aan besteedt, is het voor de adviespraktijk nog steeds onduidelijk hoever en in welke mate de financiële positie van de werkgever onderzocht dient te worden. Dit geldt overigens ook voor de werkingssfeer van bedrijfstakpensioenfondsen en de al dan niet verplichte deelname door een werkgever.

PPN/Pensioendesk biedt via de formule “Pensioendesk Modulair” de mogelijkheid om zowel een scan uit te voeren inzake de financiële positie van de onderneming alsmede het al dan niet verplicht moeten deelnemen aan een bedrijfstakpensioenfonds.

Aan de hand van een “pensioenscan” kan de adviseur extern laten beoordelen of er gevaar van aansluiting bij een bedrijfstakpensioenfonds dreigt en de financiële positie een beperking geeft voor een mogelijke pensioentoezegging.

PPN/Pensioendesk wil bepaalde dossiers en twijfelgevallen voorleggen aan de AFM om meer duidelijkheid af te dwingen. De huidige ‘open norm’ en de specifieke uitgangspunten die in de AFM-leidraad zijn benoemd, kunnen zeer vervelende consequenties hebben voor zowel uitvoerders als adviseurs. Volgens van Beusekom mag deze norm best ‘strakker en  specifieker’ omschreven worden.

De pensioenscan wordt voor adviseurs aangeboden op declaratiebasis en voor deelnemers van Pensioendesk ‘nieuwe stijl’ tegen vaste tarieven.